e. Respecteer de openheid van het bedrijfsgedeelte van de boerderij.
Dat is vaak één grote ruimte, soms met wat kleinere nevenruimtes voor kleinvee, berging en installaties. De ruimtevorm is van belang omdat deze veel vertelt over de oorspronkelijke functie van de boerderij. Waar mogelijk zou de ruimte ongedeeld kunnen blijven of zo ingericht dat de openheid gerespecteerd wordt. Ideaal is een losse, zelfstandige invulling die later schadevrij kan worden weggehaald. Door toepassing van glas als scheidingswand kan de ruimtelijkheid behouden blijven, terwijl de ruimten toch van elkaar gescheiden zijn. Ruimtes met weinig of geen behoefte aan daglicht kunnen het best worden gesitueerd bij blinde muren of in het midden van het gebouw. De eenvoud van een bedrijfsgedeelte kan ook in het karakter van de gebruikte materialen tot uitdrukking komen.

f. Behoud en integreer waardevolle interieuronderdelen
Waardevolle Interieuronderdelen zoals raamindeling en beglazing, bedsteden, plavuizen, schouwpartij, hoekkasten, tegels, vloeren, wandbespanning, lambriseringen, plafonds en binnenluiken bij voorkeur behouden en in het nieuwe interieur integreren. Historische vertrekken die karakteristiek zijn voor een boerderij kunnen ook bij hedendaags gebruik een nieuwe functie krijgen: de kelder kan als voorraadruimte of als wijnkelder dienstdoen, de opkamer als kantoortje of computerruimte en de . bedsteden een nieuwe functie als kastruimte.

g. Behoud de historische bouwmaterialen en pas dezelfde bouwtechnieken toe.
Herstel aangetast historisch materiaal waar mogelijk. Als herstel niet mogelijk is, dan kan het met hetzelfde en streekeigen materiaal worden aangevuld. Als besloten wordt de ingreep in eigentijdse materialen uit te voeren, zorg dan dat de uitvoering en detaillering van de nieuwe invulling zowel wat betreft materiaalgebruik als vorm aansluit op de karakteristieke kenmerken van de boerderij. Ook het kleurgebruik van boerderijen is regionaal gebonden en kan een betekenis hebben. Kleur- en verflagen bevatten belangwekkende informatie over het gebruik en de ontwikkeling van een oude boerderij.
Bij herbestemming of verbouwing van een historische boerderij verdienen oude vloeren en wanden bijzondere aandacht. De oude vloer kan worden hersteld en bewaard blijven, bijvoorbeeld door er een nieuwe vloer overheen te leggen. Door plaatsing van een lichte voorzetwand gaan bijzondere wanden niet verloren en neemt zowel de akoestische als de thermische isolatiewaarde toe. Een oude, scheefstaande buitenmuur met bouwsporen kan behouden blijven wanneer aan de binnenzijde een nieuwe wordt opgetrokken. Ook ernstig scheefstaand metselwerk kan meestal weer heel voorzichtig recht worden gezet. Gevelreiniging wordt in principe afgeraden.

h. Maak gebruik van bestaande ruimtes voor leidingen en afvoeren.
De toepassing van reversibele materialen zoals bijvoorbeeld zwevende dekvloeren en voorzetwanden geeft mogelijkheden voor het wegwerken van leidingen. Leidingen voor elektriciteit, gas, ICT, riolering en water passen tussen de historische en een nieuwe vloer. Het leggen van leidingen in een buiten gebruik gestelde mestgoot is zeker een overweging waard. Zo blijft de oude, waardevolle toestand behouden en krijgen bestaande voorzieningen een nieuwe functie terwijl het bodemarchief dat op veel boerenplaatsen aanwezig is, in situ veilig wordt gesteld. Leidingen kunnen ook in een niet meer gebruikt rookkanaal worden weggewerkt. Afvoerleidingen van kachel of ventilatiesysteem kunnen vaak in een rookkanaal worden weggewerkt. Indien behoud op dezelfde plek niet mogelijk is, wordt hergebruik op andere plek aanbevolen.

i. Behoud de historische erfinrichting en geef bijgebouwen een nieuwe functie.
De onderdelen van een boerenerf vormen samen een organisch geheel dat als totaal beschouwd en beschermd dient te worden. De cultuurhistorische waarde wordt juist bepaald door de som der delen. Inmiddels zijn veel historische bijgebouwen als bakhuizen, schuren, hooibergen, de wagenschuur, kippenhok en het varkenskot, etc. in slechte staat of zelfs verdwenen. Het is van belang dat je kunt blijven zien wat hier plaatsvond op het boerenbedrijf. Wanneer fruitbomen, een moestuin of dergelijke bijgebouwen op het erf voorkomen, is het belangrijk om voor deze elementen in de nieuwe bestemming een functie te zoeken. Er zijn talloze creatieve voorbeelden, zoals een sauna in een berging, een éénroedige hooiberg als parasolterras, een bakhuisje als speelobject voor kinderen of als onderkomen voor erfgoedlogies, een tabaksschuur als woning, of een hooiberg als overdekt terras of opslagplaats voor hout. Het gaat erom de agrarische elementen te integreren in de nieuwe situatie. Bij herbestemming van bijgebouwen gelden in beginsel dezelfde aanbevelingen als voor het hoofdgebouw. Bij splitsing van de boerderij in verschillende wooneenheden of functies is het de kunst het karakter van het erf te behouden. Wanneer het erf versnippert door het maken van verschillende tuintjes, verliest het zijn historische samenhang en zeggingskracht. Een geïnspireerd plan respecteert het streekeigen karakter van het boerenerf, neemt de historische kenmerken als uitgangspunt en integreert deze in het ontwerp. Wanneer parkeerplaatsen zo veel als mogelijk uit het zicht worden aangelegd, komt dat de beeldwaarde van het ensemble ten goede. Ook biedt beplanting soms uitkomst.

j. Pas eventuele nieuwbouw op een zorgvuldige manier in.
Wanneer het beschikbare volume van de boerderij tekortschiet, kan nieuwbouw bij de boerderij uitkomst bieden als dat volgens het omgevingsplan is toegestaan. Daarbij dient  voldoende rekening gehouden te worden  met de cultuurhistorische waarde. Ook is het belangrijk  de nieuwbouw zodanig met de bestaande structuur en indeling van het erf te verweven dat deze onderdeel van het erf wordt. Materiaalgebruik, positionering, volume en detaillering zijn daarbij van belang.

k. Omkeerbaarheid
Een toevoeging moet bij voorkeur ongedaan gemaakt kunnen worden. Oud en nieuw blijven gescheiden, materieel en visueel, zodat de ingreep desgewenst binnen een aantal jaren ook weer ongedaan kan worden gemaakt. Dat houdt het gebouw flexibel voor aanpassing aan nieuwe gebruiksfuncties in de toekomst.

l. Verduurzaming
Een grote verbouwing zal in de regel samen moeten gaan met verduurzaming van de boerderij en energiebesparende maatregelen. Zie daarvoor het onderdeel Energiebesparen

 van deze website.

m. Asbest sanering/ afbraak landschap ontsierende gebouwen
Op het erf van veel historische boerderijen is in de zeventiger of tachtiger jaren vaak een nieuwe stal of schuur gebouwd, vaak met een dak van asbest golfplaten. De Provincie Overijssel heeft een subsidieregeling “asbest eraf zon erop” voor de vervanging van het asbest en tegelijkertijd plaatsen van zonnepanelen (zie het onderdeel Financiering van deze website). Een andere mogelijkheid is om een rood voor rood regeling aan te vragen. Bij de sloop van minimaal 850 m2 aan landschap ontsierende bedrijfsgebouwen (stallen, schuren) en het saneren van het asbest dak daarvan kan een bouwrecht worden verstrekt voor een nieuwe woning (1000 m2 kavel, waarop een woning van max 750 m2 mag worden gezet) op het erf van de oude boerderij (en soms op een andere plek). De eigenaar krijgt 30% van de gecorrigeerde vervangingswaarde van de te slopen gebouwen toegerekend die hij/zij zelf mag houden. De getaxeerde waarde van de bouwkavel, min die 30% moet gebruikt worden voor betaling van de sloopkosten, de asbestsanering, het bouwrijp maken van de kavel (riool, elektriciteit) en de kosten van het landschapsplan en de vergunningen. Wat overblijft moet terug naar de gemeente.

n. Brandveiligheid.
De constructie van een schoorsteen hoort onbrandbaar en rookdicht te zijn en mag geen warmte doorgeleiden. Bij een open haard is het zaak een goed functionerende klep aan te brengen, die direct kan worden gesloten bij een schoorsteenbrand. Een schoorsteen die oorspronkelijk diende voor gaskachels of als ventilatiekanaal is niet zonder meer geschikt voor een houtkachel, allesbrander of open haard. Voor een goede trek mag het kanaal geen grotere knik dan dertig graden maken. Dit voorkomt ook dat brandgevaarlijk vuil zich in de knik op kan hopen. Vooral bij een rieten dak is een vonkenvanger boven op de schoorsteen essentieel. Die verhindert niet alleen dat er vonken op het dak terechtkomen, maar ook dat vogels in het rookkanaal nestelen. Bij traditionele rieten daken is het rietpakket op latten aangebracht. De natuurlijke ventilatie door zo’n dak wakkert een beginnende brand flink aan. Moderne rieten daken zijn vaak uitgevoerd als schroefdak, waarbij het rietpakket op brandvrije platen is geschroefd die het vuur en de rook een tijd tegen houden. Een nadeel van deze techniek is dat het rietpakket minder goed droogt, wat resulteert in mos en schimmel, waardoor een schroefdak beduidend korter meegaat dan dat van een klassiek rieten dak. Het is ook mogelijk een rieten dak tegen brand te impregneren. Nadeel is dat het impregneren regelmatig moet worden herhaald, waardoor deze methode kostbaar is. Ook gaat het rietpakket als gevolg van het impregneren minder lang mee.
Voor een groot gebouw is de opdeling in compartimenten verplicht. Denk bij compartimentering van een historische boerderij met name aan een brandwerende afscheiding tussen woon- en werkruimten, maar ook aan brandwering tussen de verdiepingen en tussen de belangrijkste verblijfsruimten. Door aanleg van verschillende brandmelders en een detectielint in het rietpakket kan brand in een vroeg stadium worden gesignaleerd. Laat ook de elektrische installatie op veiligheid controleren en zorg dat die op het nieuwe gebruik is afgestemd. Leg ook een goede bliksembeveiliging aan, zeker bij een boerderij met rieten dak. Bomen rond een boerderij zijn eveneens een goed afweermiddel tegen blikseminslag.

o. Een goede balans
Bedenk dat “de beste optie” niet altijd optimaal is. Kijk steeds naar de balans tussen -onder andere- de mate van verbetering (overkomstig uw wensen) door een bepaalde maatregel en de kosten die met deze maatregel gepaard gaan (nu en in de komende jaren). Bijvoorbeeld: het is misschien qua isolatie “het beste” om de hele kap te isoleren, maar misschien is het te overwegen om slechts de zoldervloer te isoleren en zo een redelijke isolatie te bereiken met minder kosten. Of de balans tussen “de beste technische optie” om de boerderij van energie te voorzien (zonnecellen, warmtepomp,…) en het behoud van het historische uiterlijk daarvan (rietendak, geen ontsierende buitenunit in het zicht, ….).