Kadoelen 6, Sint Jansklooster, Stal Kisjes

Fig.1. Kadoelen 6 in 2026 (foto: Henk de Zeeuw)

In 1832 bezit Arriën Rook (1777-1845), boer op Oud Schuilenburg (Kadoelen 25) en wethouder van Ambt Vollenhove, een stuk bouwland (geel op fig.2) met een strook bos langs de weg (donkergroen), waarvan zijn zoon Cornelis deels mede-eigenaar is.

Fig. 2. Perceel G547/548 in 1832 (bron: Kadaster)

In 1843 wordt Cornelis (kees) Rook (1818-1894, landbouwer), getrouwd met Femmigje van Benthem (1816-1868), geheel eigenaar van deze percelen. Op de linkerhoek van het bosperceel laat hij een klein huis bouwen, en op het bouwland een boerderij.

Fig. 3. De boerderij (onder) en het kleine huis (links daarboven) op topografische kaart ca 1844

Na de dood van Cornelis in 1844 gaan beide percelen/huizen over naar zijn oudere zus Jentjen (1810-1889) die getrouwd is met Harm Kisjes (1811-1894) uit Zwartsluis. Hun zoon Gijsbartus (1841-1920) wordt voor 1/5 deel mede-eigenaar (misschien omdat hij in het kleine huis woont?).

Na de dood van Harm Kisjes in 1894 gaan de boerderij en het kleine huis over naar Tymen Corporaal junior (1843-1906), die getrouwd is met Jacobje Kisjes (1844-1906), dochter van Harm en Jentjen.

In 1904 wordt het kleine huis gesloopt en wordt het smalle perceel bos omgezet in bouwland.
Na het overlijden van Tymen Corporaal in 1906 wordt Jan Kisjes (1835-1909, landbouwer) een zoon van Harm en Jentjen, eigenaar van de boerderij. Jan is getrouwd met Geertjen Zandbergen (1831-1907) en samen brachten ze elf kinderen groot.

Na het overlijden van Jan in 1909 erft hun zoon Willem Kisjes (1864-1941, landbouwer) de boerderij. Hij is getrouwd met z’n nicht Lammigjen Schaap (1866-1914).
Willem bouwt er een varkensschuur bij. Volgens het Kadaster is er ook een “stookhuis” (maar niet zichtbaar op fig.4).

Fig.4. Kadoelen 6 met de varkensschuur op Kadasterhulpkaart uit 1910

In 1927 wordt het achterhuis van de boerderij vernieuwd en vergroot (zie fig. 5. en 6). Datzelfde jaar wordt zoon Jan (Willems) Kisjes (1903-1982, landbouwer) de eigenaar van de boerderij, waar hij woont met zijn vrouw Grietje Holthuis (1906-2002).

Fig. 5. Het oude voorhuis met de nieuwe schuur (foto collectie mevr. Bos-Kisjes)
Fig.6. Doorsnede en plattegrond van het nieuwe achterhuis (het voorhuis staat rechtsonder; niet op tekening)

Deze schuur heeft een wat afwijkende bouw van wat in deze regio destijds gebruikelijk was: deeldeuren in de voorgevel van het achterhuis en heel hoge opgelegde balken (meer zoals in het Friese type boerderij).
Fig. 6 laat zien dat er aan de rechterzijde van de boerderij (links op de tekening) een langsdeel is, daarnaast het hooivak en aan de andere zijde een lange grupstal voor het melkvee, met in de muur daarachter kleine stalraampjes en mestdeurtjes (zie fig.7).

Fig. 7. De linkerzijde van de boerderij met de mestdeurtjes (in 2015 aangepast) (foto collectie Wesselingh)

Fig. 8 laat zien dat in die tijd achter de boerderij een boomgaard was die aan alle zijden omgeven werd door een houtwal. Later stonden er ook perenbomen (Franse suikerperen) links en rechts naast het voorhuis.

Fig.8. Kadoelen 6 op topografische kaart van ca 1934

Jan had een stuk of 10 koeien en hield zelf een stamboekstier, gekocht van een goede fokker uit de Noordoostpolder. Keuterboeren o.a. uit Heetveld kwamen bij hem om hun koe te laten dekken. Jan fokte en verkocht ook paarden en in de boomgaard stonden diverse nachthokjes voor de vele krielkippen. De oude varkensschuur werd ingericht als jongveestal.

Fig.9. De nog jonge Jan met trekpaard (Foto: collectie mevr. Bos-Kisjes)

Jan was vrij conservatief: bij hem kwam er geen trekker in zolang hij leefde en hij was ook geen voorstander van de ruilverkaveling. Dochters Lammie en Dinie hielpen als kind van 10 al mee met het melken van de koeien. En ook toen ze zelf al een baan hadden, was dat dagelijkse praktijk voor en na het werk.

Fig.10. Jan en Grietje Kisjes naast de boerderij (Foto: collectie mevr. Bos-Kisjes)

Tijdens de ruilverkaveling van de zestiger jaren krijgt het perceel zijn huidige vorm (zie fig.11). De houtwallen worden dan allemaal geruimd. Jan Kisjes vond rode beuken erg mooi en hij zou vanaf die tijd elk jaar één rode beuk kopen die hij in de linker erfgrens zette, zodat na enige tijd een heel mooie -maar niet streekeigen- singel ontstond, waarin ook een enkele eik. Ook de heg van haagbeuk vooraan het erf legde hij in die tijd aan.

Fig.11. De nieuwe kavelgrenzen op kadasterhulpkaart van 1978

In 1974 laat Jan een grote “bedrijfsruimte” achter de boerderij bouwen met daarin boxen voor de paarden. Mensen die zelf geen stalruimte hadden konden die bij hem huren.

Fig.12. Voor- en zijaanzicht van de nieuwe paardenstallen

Fig.12. Voor- en zijaanzicht van de nieuwe paardenstallen

In 1975 neemt zoon Dirk (Dik) Kisjes (1951-2011, veehouder) het bedrijf over. De ouders kregen het “recht van medegebruik” en zullen dus bij hem in gewoond hebben. De in 1974  op het naastgelegen perceel gebouwde “bedrijfswoning”, werd in 1975 verkocht aan dhr. Stam, die getrouwd is met Dik z’n tweelingzus Lammie.

Fig. 13. De paardenstallen achter de boerderij en de singel van beuken ernaast op topografische kaart 1975)

Dik zette de paardenfokkerij en stalhouderij door, maar nu gericht op rijpaarden,  aanvankelijk nog naast het melkvee. Later zou het melkvee vervangen worden door vleeskoeien. Dik bleef ongetrouwd. Zus Lammie ondersteunde hem in het  huishouden.

Fig.14. Dik Kisjes met prijswinnend rijpaard

Na de dood van Dik in 2011 wordt de boerderij eerst verkocht aan neef Jan Muizelaar, maar die verkocht het, vanwege een scheiding, in 2015 door aan Chris van Zeil en Wendy Wesselingh.

Zij breken de paardenstallen af (asbest golfplaten!) en vervangen die door een (kleinere) stal voor de pony’s en de schapen. Ook maken ze in de linkerzijde van het achterhuis (zie fig. 15) twee stel baanderdeuren met opgelicht dak, waarvan één vervangen door kozijn met ramen en voordeur, zodat het achterhuis aan die zijde nu lijkt op de grotere Venose boerderijen uit de 19e eeuw.

Fig. 15. Linkerzijde van de boerderij met de nieuwe baanderdeuren met opgelichte dak

In 2026 renoveren zij het oude voorhuis, waarbij de indeling van de oorspronkelijke voorgevel wordt behouden (zie fig.1 bovenaan).